§ 7. Dochodzenie własnych roszczeń pieniężnych
Firma zazwyczaj nie potrzebuje licencji windykacyjnej (inkassobevilling), aby odzyskiwać własne pieniądze. Jednak § 7 daje rządowi możliwość zmiany tej zasady — a firma i tak zawsze musi przestrzegać najważniejszych przepisów o dobrej praktyce windykacyjnej (god inkassoskikk) i obowiązku zawiadamiania.
Tłumaczenie maszynowe z języka norweskiego. Obowiązuje tekst norweski. Przeczytaj oryginał po norwesku.Norsk English العربية Polski Українська
Tekst ustawy (tłumaczenie nieoficjalne)
Król w Radzie Państwa (Kongen) może postanowić, że §§ 4 i 5 mają w całości lub w części zastosowanie do wierzycieli (fordringshavere), którzy stale dochodzą własnych roszczeń pieniężnych (pengekrav) określonego rodzaju. Można to postanowić w rozporządzeniu (forskrift) dla szczególnych grup wierzycieli lub w decyzji indywidualnej dla określonych wierzycieli. Król w Radzie Państwa jednocześnie określa, które z pozostałych przepisów ustawy mają zastosowanie do dochodzenia należności (inndriving).
Co to oznacza?
Ustawa o windykacji rozróżnia dwie sytuacje. Pierwsza to firma windykacyjna (inkassoselskap), która działa na rzecz innych — odzyskuje pieniądze w imieniu kogoś, komu się coś należy. Druga to firma, która odzyskuje swoje własne pieniądze bezpośrednio — bez korzystania z firmy windykacyjnej.
Pierwsza grupa potrzebuje licencji windykacyjnej. Druga grupa co do zasady jej nie potrzebuje. Dostawca prądu, dentysta, siłownia — mogą wysyłać monity (purringer) i dochodzić tego, co im jesteś winien, bez ubiegania się o zezwolenie Norweskiego Urzędu Nadzoru Finansowego (Finanstilsynet).
I tu wkracza § 7. Przepis ten daje rządowi możliwość powiedzenia: „Ten rodzaj firm zajmuje się tym na taką skalę, że mimo wszystko powinien mieć licencję”. Można to zrobić dla całych branż w drodze rozporządzenia albo dla jednej konkretnej firmy w drodze decyzji indywidualnej.
W praktyce korzysta się z tego stosunkowo rzadko. Ale taki mechanizm istnieje i warto o nim wiedzieć.
Co to oznacza dla Ciebie, jeśli jesteś winien pieniądze firmie?
Najważniejsze jest to: nawet jeśli firma nie potrzebuje licencji, aby dochodzić własnych roszczeń, nie oznacza to, że może robić, co chce. Ustawa stanowi, że §§ 8 do 13 — przepisy o dobrej praktyce windykacyjnej, zawiadomieniu o windykacji (inkassovarsel), wezwaniu do zapłaty (betalingsoppfordring) i postępowaniu — mają zastosowanie do każdego dochodzenia należności, także własnych roszczeń.
Oznacza to, że Twój dostawca prądu nadal musi wysłać Ci pisemne zawiadomienie o windykacji z terminem co najmniej 14 dni, zanim będzie mógł podjąć działania windykacyjne. Nadal nie może grozić, wywierać nacisku ani postępować w sposób sprzeczny z dobrą praktyką windykacyjną. Masz te same prawa niezależnie od tego, czy kontaktuje się z Tobą Lindorff (zewnętrzna firma windykacyjna), czy sam dostawca prądu.
Firmy bez licencji unikają w rzeczywistości jedynie bardziej technicznych wymagań wobec samego przedsiębiorstwa — wymagań dotyczących organizacji, złożenia zabezpieczenia (sikkerhetsstillelse) i nadzoru (tilsyn). Natomiast zasady postępowania obowiązują w pełni.
Kogo to dotyczy w praktyce?
Wielu codziennych wierzycieli (kreditorer) dochodzi własnych roszczeń bezpośrednio:
Firmy energetyczne wysyłają własne monity i zawiadomienia o windykacji. Dostawcy internetu i operatorzy komórkowi robią to samo. Dentyści, fizjoterapeuci i inne podmioty medyczne mogą dochodzić zaległych płatności. Przedszkola i szkoły mogą mieć własne procedury. Spółdzielnie mieszkaniowe i wspólnoty mieszkaniowe dochodzą zaległego czynszu i opłat wspólnych.
Wszystkie te podmioty są co do zasady zwolnione z wymogu posiadania licencji — ale nie z przepisów materialnych o tym, jak ma przebiegać dochodzenie należności.
Przykład
Marius ma abonament na internet i zapomina o dwóch fakturach. Dostawca internetu wysyła monit, a następnie zawiadomienie o windykacji z 14-dniowym terminem — wszystko bezpośrednio z własnego działu windykacji, bez korzystania z zewnętrznej firmy windykacyjnej. Jest to całkowicie zgodne z prawem. Jeśli jednak dostawca dzwoni do Mariusa pięć razy dziennie, używa gróźb lub kontaktuje się z jego pracodawcą, stanowi to naruszenie § 8 o dobrej praktyce windykacyjnej — niezależnie od tego, że nie potrzebuje on licencji. Marius może złożyć skargę na takie zachowanie do Norweskiego Urzędu Nadzoru Finansowego lub do Komisji ds. Skarg na Windykację (Inkassoklagenemnda), dokładnie tak, jakby chodziło o zewnętrzną firmę windykacyjną.
Częste błędy
- Przekonanie, że nie masz żadnych praw, bo kontaktuje się z Tobą nie „prawdziwa firma windykacyjna”
- Niesprawdzenie, czy zawiadomienie o windykacji zostało wysłane z ustawowym terminem, nawet przez firmy, których jesteś klientem
- Rezygnacja ze skargi na złe zachowanie, bo sądzisz, że skarga na kogoś bez licencji nie zostanie potraktowana poważnie
- Płacenie bez sprawdzenia, czy roszczenie jest zasadne, tylko dlatego, że pismo wygląda oficjalnie
Co powinieneś zrobić?
Jeśli otrzymałeś żądanie zapłaty od firmy, która dochodzi własnych pieniędzy — i coś wydaje Ci się nie w porządku — sprawdź, czy przestrzegała przepisów §§ 8 do 11. Czy otrzymałeś zawiadomienie o windykacji z 14-dniowym terminem? Czy kwota się zgadza? Czy sposób postępowania jest rozsądny?
Jeśli na którekolwiek z tych pytań odpowiedź brzmi „nie”, masz podstawę do złożenia skargi. Możesz wysłać skargę do Norweskiego Urzędu Nadzoru Finansowego na stronie finanstilsynet.no albo do Komisji ds. Skarg na Windykację, jeśli firma należy do zatwierdzonego systemu komisji odwoławczej (nemndsordning).
Pamiętaj: nie jesteś winien nic ponad pierwotne roszczenie i koszty, na które ustawa faktycznie pozwala. Niezgodne z prawem opłaty (gebyrer), nieuzasadniony nacisk lub brak zawiadomień dają Ci prawo do odrzucenia należności dodatkowych (tilleggskrav).