§ 14. Prawo windykatora (inkassator) do działania w imieniu wierzyciela (fordringshaver)
Windykator może podejmować zwykłe i naturalne działania windykacyjne w imieniu osoby, której jesteś winien pieniądze. Oznacza to, że windykator może wysyłać żądania zapłaty, prowadzić sprawę i podejmować niezbędne kroki, aby odzyskać pieniądze. Poważniejsze kroki prawne wymagają jednak co do zasady wyraźnej zgody wierzyciela.
Tłumaczenie maszynowe z języka norweskiego. Obowiązuje tekst norweski. Przeczytaj oryginał po norwesku.Norsk English العربية Polski Українська
Tekst ustawy (tłumaczenie nieoficjalne)
Windykator ma wobec wierzyciela prawo do podejmowania w jego imieniu działań, które są naturalnie związane ze zleceniem windykacyjnym. Bez wyraźnej zgody wierzyciela windykator może jednak tylko w nagłym przypadku wszcząć inną windykację sądową (rettslig inndriving) niż złożenie wniosku pojednawczego (forliksklage) lub wystąpienie o zajęcie komornicze (utlegg).
Co to oznacza?
Gdy wierzyciel przekazuje roszczenie do windykacji (inkasso), daje windykatorowi zlecenie. Wierzyciel to osoba lub firma, do której należy roszczenie. Może to być sklep, dostawca prądu, siłownia, fachowiec lub bank. Windykator to ten, kto próbuje ściągnąć roszczenie w imieniu wierzyciela.
§ 14 mówi, że windykator może robić to, co naturalnie należy do zlecenia windykacyjnego. Oznacza to, że windykator nie musi dzwonić do wierzyciela po zgodę na każdy najmniejszy krok. Jeśli sprawa została przekazana do windykacji, windykator może zwykle wysłać wezwanie do zapłaty (betalingsoppfordring), przyjąć płatność, rozpatrywać sprzeciwy (innsigelse), zaproponować ugodę ratalną (betalingsavtale) i rozważyć dalsze kroki.
To praktyczne rozwiązanie. W przeciwnym razie sprawy windykacyjne ciągle by się zatrzymywały. Jeśli dostawca prądu przekazał do windykacji 500 roszczeń, firma windykacyjna (inkassobyrå) nie może pytać dostawcy o zgodę przed każdym e-mailem, każdym monitem (purring) i każdą oceną. Zlecenie musi dawać windykatorowi pewną swobodę działania.
Ta swoboda ma jednak granice. Windykator nie może robić wszystkiego. Przepis mówi, że działania muszą być „naturalnie związane ze zleceniem windykacyjnym”. To ważna granica. Windykator może robić to, co służy odzyskaniu roszczenia. Windykator nie może traktować zlecenia jako dowolnego pełnomocnictwa do podejmowania decyzji wykraczających daleko poza zwykłe dochodzenie należności (inndriving).
Najważniejsza granica dotyczy windykacji sądowej. Windykacja sądowa oznacza, że sprawa trafia do publicznego systemu wymiaru sprawiedliwości. Może to być na przykład wniosek pojednawczy, zajęcie komornicze lub inne kroki prawne. Ustawa mówi, że windykator może złożyć wniosek pojednawczy lub wystąpić o zajęcie komornicze bez wyraźnej zgody, ponieważ są to zwykłe kroki w windykacji. Inna windykacja sądowa wymaga jednak co do zasady wyraźnej zgody wierzyciela.
„Wyraźna zgoda” oznacza, że wierzyciel jasno powiedział „tak”. Nie zawsze wystarczy, że windykator po prostu zakłada, że jest to w porządku. Jeśli krok jest poważniejszy lub nietypowy, windykator musi mieć wyraźną akceptację.
Wyjątkiem jest „nagły przypadek”. Oznacza to sytuację, w której sprawa jest pilna. Jeśli windykator musi działać szybko, aby zapobiec utracie roszczenia lub utrudnieniu jego odzyskania, w niektórych przypadkach może zrobić więcej bez czekania na zgodę. Próg jest jednak wysoki. Nie wolno z tego korzystać jako skrótu tylko dlatego, że jest to wygodniejsze dla windykatora.
Co firma windykacyjna może zrobić bez pytania wierzyciela (kreditor) za każdym razem?
Firma windykacyjna może wykonywać zwykłe czynności, które wiążą się ze zleceniem windykacyjnym. Może wysyłać listy, żądać zapłaty, rejestrować wpłaty, odpowiadać na zapytania i prowadzić sprawę w granicach ustawy.
Może też ocenić, czy sprawa powinna iść dalej. Jeśli nie płacisz i nie masz zasadnego sprzeciwu, windykator może zwykle skierować sprawę do rady pojednawczej (forliksrådet) lub wystąpić o zajęcie komornicze. Rada pojednawcza jest często pierwszym krokiem, jeśli roszczenie jest sporne lub musi uzyskać podstawę prawną. Zajęcie komornicze oznacza, że komornik (namsmannen) może zaspokoić roszczenie z wynagrodzenia, konta lub majątku.
Windykator nadal musi jednak przestrzegać pozostałych przepisów ustawy o windykacji. § 14 nie pozwala pominąć zawiadomienia o windykacji (inkassovarsel), wezwania do zapłaty ani wymogu dobrej praktyki windykacyjnej (god inkassoskikk). Mówi on tylko o relacji między windykatorem a wierzycielem. Innymi słowy: § 14 dotyczy głównie tego, w czyim imieniu windykator może działać.
Dla ciebie jako dłużnika (skyldner) oznacza to, że zwykle możesz kontaktować się z windykatorem. Gdy roszczenie zostało już przekazane do windykacji, windykator jest twoją praktyczną stroną przeciwną. Zazwyczaj nie musisz kontaktować się bezpośrednio ze sklepem, bankiem ani dostawcą. Jeśli zapłacisz windykatorowi, może to zwolnić cię z długu zgodnie z § 13. Jeśli zgłosisz sprzeciw windykatorowi, należy go również traktować tak, jakbyś zgłosił go wierzycielowi.
Nadal możesz jednak poprosić o dokumentację. Jeśli uważasz, że roszczenie jest błędne, zgłoś to na piśmie. Windykator nie może po prostu popychać sprawy dalej bez rozpatrzenia sprzeciwu. Choć § 14 daje windykatorowi swobodę działania, windykator musi postępować uczciwie i porządnie.
Co się dzieje, jeśli windykator posunie się za daleko?
Jeśli windykator zrobi coś, do czego nie ma prawa na podstawie zlecenia, może to stać się problemem między windykatorem a wierzycielem. Wierzyciel może twierdzić, że windykator przekroczył pełnomocnictwo.
Dla ciebie jako dłużnika pytanie jest często bardziej praktyczne: Czy otrzymałeś prawidłowe zawiadomienie? Czy roszczenie zostało wyjaśnione? Czy twoje sprzeciwy zostały rozpatrzone? Czy windykator przestrzegał dobrej praktyki windykacyjnej?
Jeśli odpowiedź brzmi „nie”, może to mieć znaczenie dla tego, jakie koszty musisz zapłacić. Zgodnie z ustawą o windykacji § 17 dłużnik może nie musieć pokrywać kosztów windykacji (inkassokostnader), jeśli przepisy nie zostały przestrzegane lub windykator działał wbrew dobrej praktyce windykacyjnej.
Nie oznacza to automatycznie, że sama należność główna (hovedkrav) znika. Jeśli jesteś winien 3 000 kr za towar, który faktycznie kupiłeś, nadal możesz być winien te 3 000 kr. Opłaty (gebyr) i koszty windykacji mogą jednak odpaść, jeśli dochodzenie należności przeprowadzono nieprawidłowo.
Przykłady
Kari otrzymuje żądanie zapłaty od firmy windykacyjnej. Roszczenie dotyczy starego rachunku za telefon komórkowy na 1 250 kr. Kari rozpoznaje abonament, ale uważa, że kwota jest za wysoka. Pisze do firmy windykacyjnej i prosi o szczegółową fakturę. Firma windykacyjna może odpowiedzieć Kari, uzyskać dokumentację od operatora komórkowego i przesłać jej zestawienie należności głównej, odsetek i opłat. Mieści się to naturalnie w zleceniu windykacyjnym. Firma windykacyjna nie musi pytać operatora o zgodę na przesłanie Kari dokumentacji. Jeśli Kari nadal nie zapłaci, a roszczenie wydaje się prawidłowe, firma windykacyjna może zwykle złożyć wniosek pojednawczy lub wystąpić o zajęcie komornicze. Są to zwykłe kroki prawne w sprawach windykacyjnych. Jeśli jednak firma windykacyjna chce podjąć bardziej daleko idące działania prawne, musi co do zasady mieć wyraźną zgodę operatora komórkowego. W efekcie Kari może kontaktować się z firmą windykacyjną. Nie powinna być odsyłana tam i z powrotem między firmą windykacyjną a operatorem. Firma windykacyjna otrzymała zlecenie i może robić to, co naturalnie się z nim wiąże.
Lars prowadzi małą firmę i przekazał niezapłaconą fakturę do windykacji. Klient jest winien 85 000 kr. Firma windykacyjna wysyła wezwanie do zapłaty, kontaktuje się z klientem i rozważa dalsze dochodzenie należności. Klient ma kilka maszyn, ale firma windykacyjna dowiaduje się, że klient zamierza je szybko sprzedać. Jeśli istnieje ryzyko, że roszczenia nie da się zaspokoić, sytuacja może być bardziej nagła. Wtedy w niektórych przypadkach może to być „nagły przypadek”. Nie oznacza to jednak, że firma windykacyjna zawsze może zrobić wszystko bez Larsa. Im poważniejsze działanie, tym ważniejsze, aby Lars wyraźnie się na nie zgodził. § 14 daje firmie windykacyjnej swobodę działania, ale nie pełnomocnictwo in blanco.
Częste błędy
- Przekonanie, że firma windykacyjna jest tylko „pocztą” bez prawa do prowadzenia sprawy
- Przekonanie, że firma windykacyjna może zrobić wszystko, gdy sprawa trafi do windykacji
- Kontaktowanie się z wierzycielem ustnie, ale zapominanie o wysłaniu sprzeciwu na piśmie do windykatora
- Ignorowanie listów od windykatora, ponieważ roszczenie pierwotnie pochodziło od kogoś innego
- Przekonanie, że windykacja sądowa zawsze wymaga nowej zgody wierzyciela
Co powinieneś zrobić?
Jeśli otrzymasz żądanie zapłaty od windykatora, najpierw sprawdź, od kogo pierwotnie pochodzi roszczenie. Poszukaj nazwy wierzyciela. Sprawdź też, czego dotyczy roszczenie, kwotę główną, odsetki i opłaty.
Jeśli roszczenie jest prawidłowe, zapłać w terminie lub poproś o ugodę ratalną. Zrób to na piśmie, aby mieć dokumentację.
Jeśli roszczenie jest błędne, od razu wyślij sprzeciw. Napisz po prostu: „Kwestionuję (bestrider) roszczenie, ponieważ …” Dołącz dokumentację, jeśli ją masz. Może to być paragon, wypowiedzenie, e-mail, zrzut ekranu lub wyciąg z konta.
Nie trać czasu na dyskusje o tym, kogo windykator „naprawdę reprezentuje”. Gdy sprawa trafi do windykacji, windykator ma zwykle prawo prowadzić roszczenie. Najważniejsze jest, czy roszczenie jest prawidłowe i czy przestrzegano przepisów.