§ 2-14. Co obejmuje odszkodowanie, a czego nie obejmuje?
Odszkodowanie (erstatning) ma pokryć stratę finansową, którą rzeczywiście poniosłeś. Jednak niektóre rodzaje strat — zwłaszcza utracone dochody i straty w działalności — to „szkoda pośrednia” (indirekte tap), która zwykle nie jest pokrywana, chyba że wynajmujący (utleier) działał niedbale.
Tłumaczenie maszynowe z języka norweskiego. Obowiązuje tekst norweski. Przeczytaj oryginał po norwesku.Norsk English العربية Polski Українська
Tekst ustawy (tłumaczenie nieoficjalne)
Odszkodowanie ma odpowiadać stracie finansowej, którą najemca (leier) poniósł w wyniku opóźnienia lub wady (mangel). Dotyczy to jednak tylko straty, którą wynajmujący mógł rozsądnie przewidzieć jako możliwy skutek naruszenia umowy (mislighold).
Za szkodę pośrednią uważa się: a. stratę wynikającą ze zmniejszenia lub utraty produkcji lub obrotu (przerwa w działalności), b. utracony zysk wynikający z tego, że umowa z osobą trzecią upada, o ile najemca bez rozsądnej przyczyny nie wynajmie innego lokalu (husrom) lub nie podejmie innych działań, aby uniknąć straty lub ją zmniejszyć, oraz c. stratę wynikającą ze szkody na rzeczach.
Przepisy ustępu drugiego nie dotyczą kosztów zwykłych działań, które rekompensują to, że lokal został przejęty z opóźnieniem lub ma wady, ani działań ograniczających inną stratę niż ta objęta ustępem drugim.
Jeżeli najemca zaniedba ograniczenia straty poprzez rozsądne działania, musi sam ponieść odpowiednią część straty.
Odpowiedzialność może zostać obniżona, jeżeli byłaby nieracjonalna dla wynajmującego ze względu na wielkość straty w porównaniu ze stratą, która zwykle powstaje w podobnych przypadkach, oraz ze względu na pozostałe okoliczności.
Można uzgodnić, że odszkodowanie za szkodę pośrednią objętą ustępem drugim nie będzie wypłacane.
Co to oznacza?
Odszkodowanie za stratę spowodowaną opóźnieniem i wadami nie jest nieograniczone. Dwa ważne ograniczenia:
Pierwsze: strata musi być przewidywalna. Wynajmujący płaci tylko za stratę, którą mógł rozsądnie przewidzieć jako skutek swojego naruszenia umowy. Nadzwyczajne straty, których wynajmujący nie miał podstaw przewidzieć, nie są objęte odszkodowaniem.
Drugie: szkoda pośrednia zwykle nie jest pokrywana. Szkoda pośrednia to dalsze konsekwencje — utracone dochody, bo nie mogłeś otworzyć swojego sklepu, umowy, które upadły, szkody na Twoich własnych rzeczach. Są one pokrywane tylko wtedy, gdy wynajmujący działał niedbale.
Dla zwykłych najemców lokali mieszkalnych rzadko jest to duży problem — większość roszczeń dotyczy bezpośrednich kosztów, takich jak hotel i przechowanie rzeczy, które są stratą bezpośrednią. Jeśli jednak wynajmujesz lokal użytkowy (lokale) do prowadzenia działalności gospodarczej, granica między stratą bezpośrednią a szkodą pośrednią może mieć duże znaczenie.
Masz obowiązek ograniczać swoją stratę. Jeśli możesz wynająć inny lokal, aby uniknąć straty, musisz to zrobić. Jeśli pozostajesz bierny i pozwalasz, by strata rosła, sam ponosisz tę część, której mogłeś uniknąć.
Przykład
Lars wynajmuje lokal użytkowy na salon fryzjerski. Ponieważ wynajmujący opóźnił przekazanie lokalu (overlevering) o trzy tygodnie, Lars nie mógł otworzyć salonu w planowanym terminie i stracił dochody w wysokości 90 000 kr. Jest to szkoda pośrednia (przerwa w działalności). Lars zwykle nie może żądać jej pokrycia — chyba że wynajmujący działał niedbale. Lars może natomiast żądać pokrycia konkretnych dodatkowych wydatków, takich jak reklama, za którą już zapłacił i którą musiał przełożyć.
Częste błędy
- Przekonanie, że można żądać pokrycia wszystkich możliwych strat. Nie — strata musi być przewidywalna i bezpośrednia.
- Pozwalanie, by strata rosła, bez podejmowania działań. Masz obowiązek ograniczać szkodę. Jeśli tego nie zrobisz, tracisz prawo do odszkodowania za tę część, której mogłeś uniknąć.
Co powinieneś zrobić?
Utrzymuj dodatkowe wydatki na jak najniższym poziomie i dokumentuj wszystko. Żądaj odszkodowania za to, co rzeczywiście straciłeś, i realnie oceniaj, co jest stratą bezpośrednią. Jeśli masz wątpliwości, zasięgnij porady w Komisji Rozstrzygania Sporów Najmu (Husleietvistutvalget).