§ 13. Publiczne wezwanie wierzycieli może dać dodatkowy czas na zgłoszenie roszczenia

§ 13 dotyczy publicznego wezwania wierzycieli. Publiczne wezwanie wierzycieli to oficjalne wezwanie skierowane do wierzycieli (kreditor). Wierzyciele to osoby lub firmy, które uważają, że mają wobec kogoś roszczenie. Mówiąc prościej: ktoś prosi wszystkich, którzy mają roszczenia pieniężne (pengekrav), aby zgłosili się w określonym terminie.

Często dzieje się tak w przypadku masy spadkowej (dødsbo). Gdy ktoś umiera, spadkobiercy (arving) lub sąd mogą chcieć ustalić, jakie zostawił długi. Wtedy może zostać wydane publiczne wezwanie wierzycieli. Wierzyciele dostają informację, że muszą zgłosić swoje roszczenia w określonym terminie. Jeśli tego nie zrobią, mogą stracić roszczenie na podstawie odrębnych przepisów. § 13 dotyczy konkretnie tego, co dzieje się z przedawnieniem w takiej sytuacji.

Ten przepis ma praktyczne znaczenie. Jeśli roszczenie jest bliskie przedawnienia, a publiczne wezwanie wierzycieli zostanie wydane przed upływem terminu, wierzyciel ma w każdym razie czas do upływu terminu zgłaszania wierzytelności wskazanego w wezwaniu. Roszczenie nie przedawnia się przed upływem tego terminu. Oznacza to, że wezwanie zapobiega przedawnieniu w trakcie okresu zgłaszania.

Jeśli wierzyciel zgłosi roszczenie w terminie, roszczenie jest chronione jeszcze bardziej. Wtedy § 13 stanowi, że przedawnienie nie następuje przed upływem 1 roku od upływu terminu zgłaszania wierzytelności. Daje to czas na rozpatrzenie roszczenia. Byłoby niesprawiedliwe, gdybyś prawidłowo zgłosił roszczenie, ale stracił je zaraz potem, bo upłynął pierwotny termin przedawnienia.

Przepis wspomina też o innym publicznym wezwaniu. Oznacza to, że zasada obowiązuje nie tylko wtedy, gdy użyto słowa „proklama”. Jeśli jest to publiczne wezwanie, w którym wierzycieli prosi się o zgłoszenie roszczeń w określonym terminie, § 13 może mieć zastosowanie.

Na koniec § 13 odsyła do odrębnych przepisów dotyczących upadłości, postępowania układowego i sądowego podziału spadku. Wtedy musisz czytać § 13 razem z §§ 18, 21 i 22. W przypadku układu w sprawie spłaty długów (gjeldsordning) na podstawie ustawy o układach w sprawie spłaty długów ustawa odsyła do niektórych z tych samych przepisów. Oznacza to, że § 13 jest punktem wyjścia, ale nie daje pełnego obrazu w takich sprawach.

Co musisz zrobić, jeśli zobaczysz publiczne wezwanie wierzycieli?

Musisz zgłosić roszczenie w terminie. Nie czekaj. Nie zakładaj, że twoje roszczenie jest „tak oczywiste”, że na pewno zostanie uwzględnione. Publiczne wezwanie wierzycieli to właśnie informacja, że roszczenia trzeba zgłosić.

Jeśli masz roszczenie wobec osoby zmarłej, masy, spółki lub innego dłużnika, w sprawie którego wydano publiczne wezwanie wierzycieli, wyślij roszczenie na piśmie. Napisz, kim jesteś. Podaj kwotę. Napisz, czego dotyczy roszczenie. Dołącz dokumenty. Mogą to być faktura (faktura), umowa pożyczki (låneavtale), wyrok (dom), wyciąg z konta, wiadomość lub inne dokumenty.

Postaraj się też uzyskać potwierdzenie, że roszczenie zostało otrzymane. Nie wystarczy, że opisałeś roszczenie w dokumencie na komputerze. Trzeba je wysłać we właściwe miejsce. Jeśli w wezwaniu jest napisane, że roszczenie należy zgłosić do sądu rejonowego (tingretten), zarządcy masy spadkowej (bobestyrer), syndyka (bostyrer), spadkobierców lub innego wskazanego odbiorcy, musisz się do tego zastosować.

§ 13 daje ci ważną zasadę dotyczącą terminów. Pomaga jednak tylko wtedy, gdy publiczne wezwanie wierzycieli zostało rzeczywiście wydane przed upływem terminu przedawnienia. Jeśli roszczenie było już przedawnione (foreldet) przed wydaniem wezwania, § 13 nie przywraca go automatycznie do życia. Dlatego nie odkładaj dochodzenia starych roszczeń tylko dlatego, że może kiedyś pojawi się publiczne wezwanie wierzycieli.

Jeśli zgłosisz roszczenie w terminie, masz co najmniej 1 rok od upływu terminu zgłaszania wierzytelności, zanim może nastąpić przedawnienie. Nie oznacza to jednak, że możesz zostawić sprawę na 11 miesięcy. Wykorzystaj ten czas, aby wyjaśnić roszczenie. Jeśli masa kwestionuje roszczenie, musisz dalej działać.

Dlaczego istnieje ten przepis?

Przepis istnieje, ponieważ publiczne wezwanie wierzycieli rozpoczyna odrębną procedurę. Gdy organ publiczny lub masa wzywa wszystkich wierzycieli do zgłoszenia roszczeń w określonym terminie, wierzyciele muszą mieć realną możliwość zrobienia tego, bez ryzyka, że przedawnienie nastąpi w trakcie procedury.

Wyobraź sobie, że masz roszczenie, które przedawnia się 1 maja. Publiczne wezwanie wierzycieli zostaje wydane 15 kwietnia z terminem zgłaszania do 15 czerwca. Bez § 13 roszczenie mogłoby przedawnić się 1 maja, chociaż dostałeś informację, że masz je zgłosić do 15 czerwca. Byłoby to mylące i niesprawiedliwe. Dlatego § 13 stanowi, że przedawnienie nie następuje przed upływem terminu zgłaszania wierzytelności.

Jeśli zgłosisz roszczenie do 15 czerwca, masz co najmniej 1 rok od upływu terminu zgłaszania. Daje to czas na rozpatrzenie sprawy. Może masa uzna roszczenie. Może dojdzie do sporu. Może sprawa będzie musiała pójść dalej. Ustawa daje czas na oddech.

Jednocześnie publiczne wezwanie wierzycieli chroni też stronę dłużnika, zwłaszcza masę spadkową. Spadkobiercy muszą wiedzieć, jakie są długi, zanim rozliczą spadek. Jeśli wierzyciele mogą pojawić się wiele lat później, rozliczenie staje się niepewne. Dlatego publiczne wezwanie wierzycieli jest sposobem na uporządkowanie spraw.

§ 13 równoważy te interesy. Wierzyciel ma czas na zgłoszenie roszczenia. Masa ma termin, który pozwala jej uzyskać pełny obraz. Obie strony zyskują większą przewidywalność.

Co się stanie, jeśli popełnisz błąd?

Jeśli nie zgłosisz roszczenia w terminie wskazanym w publicznym wezwaniu wierzycieli, możesz stracić możliwość uzyskania zapłaty. Może to być szczególnie poważne w przypadku masy spadkowej, gdzie spadkobiercy korzystają z publicznego wezwania wierzycieli, aby ustalić długi i rozliczyć spadek.

Jeśli zgłosisz roszczenie za późno, możesz mieć problemy, nawet jeśli roszczenie było pierwotnie zasadne. Terminy w publicznym wezwaniu wierzycieli należy traktować tak samo poważnie jak inne terminy. Nie polegaj na ustnych informacjach. Zgłoś roszczenie na piśmie.

Jeśli myślisz, że § 13 daje ci 1 rok w każdym przypadku, możesz się mylić. Zasada jednego roku dotyczy wierzytelności zgłoszonej w terminie. Oznacza to, że musisz zgłosić roszczenie przed upływem terminu zgłaszania wierzytelności. Jeśli tego nie zrobisz, nie masz takiej samej ochrony.

Dokładnie przeczytaj publiczne wezwanie wierzycieli. Znajdź termin zgłaszania wierzytelności. Sprawdź, do kogo należy wysłać roszczenie. Opisz roszczenie krótko i jasno. Podaj kwotę, podstawę i dołącz dokumenty.

Wyślij roszczenie z odpowiednim wyprzedzeniem. Użyj sposobu, który można udokumentować. E-mail z potwierdzeniem, list polecony lub inny sposób wysyłki, który da się prześledzić, jest bezpieczniejszy niż ustna informacja.

Po zgłoszeniu roszczenia pilnuj sprawy. Poproś o potwierdzenie. Jeśli roszczenie zostanie zakwestionowane, musisz rozważyć kolejne kroki, zanim upłynie roczny termin liczony od terminu zgłaszania wierzytelności.